THAILAND
THAISE RITUELEN
Tekst: Celine The
 |
Wat betekenen de lotusbloemen bij het altaar? Waarom schudden de Thais tijdens het bidden met houten stokjes? En wat zijn toch die vogelhuisjes in de tuinen van hotels, kantoren en woonhuizen? Iedereen die door Thailand reist komt er onherroepelijk mee in aanraking: de boeddhistische gebruiken en symbolen die vooral in en rond de tempels te vinden zijn.
Lotus
Bij de ingang van het Grand Palace in Bangkok worden ze in grote getale gekocht: geelgroene, nog niet ontloken lotusbloemen, waarvan de buitenste bladeren zorgvuldig zijn teruggevouwen. Een voor een worden ze op de altaars gelegd en naarmate de dag vordert, wordt de stapel steeds groter.
De lotus is voor de Thais van grote waarde. Overal duiken ze op: in potten, tuinvijvers en sloten langs de kant van de weg. Afhankelijk van hun stadium variëren ze van lichtgroene bollen tot prachtige zachtroze bloemen. Binnen het boeddhisme staat de lotus voor de weg die je moet afleggen om te komen tot de staat van verlichting. De lotus ontwikkelt zich vanuit de modder: de onreine, donkere periode van het lijden. In de zuivere, open lucht ontvouwt de bloem zich en symboliseert daarmee het stadium waarin de menselijke geest door het verkrijgen van inzicht de staat van verlichting bereikt.
Bladgoud
Bij de meeste tempels of heilige plaatsen zijn postzegelgrote boekjes met bladgoud te koop. Goud is om zijn zuiverheid een gewild item tijdens het offeren. De Thais wrijven het flinterdunne edelmetaal op een boeddhabeeld of een ander heilig object om geesten gunstig te stemmen of in de hoop dat een wens in vervulling gaat.
Het kan ook een manier zijn om respect te betuigen aan een familielid, een vriend of ander persoon in de omgeving. Op populaire offerplaatsen zijn de beelden zo verguld dat het originele beeld nauwelijks meer te onderscheiden is. Laag over laag is het goud aangebracht totdat de contouren nauwelijks meer zichtbaar zijn.
Amuletten
 |
|
| Boeddha-verering
in de Phra That Doi Suthep in Chiang Mai. (Foto: Eildert de Boer). |
|
In Thailand worden schatten verdiend aan de handel in phrá phim, amuletten. Deze kleine beeltenissen van Boeddha worden al op jonge leeftijd gedragen door Thaise jongens. De Thais geloven dat de amuletten hen beschermen tegen fysieke schade, ongeluk en rampspoed. Er doen verhalen de ronde over mensen die hun hele fortuin besteden aan de aankoop van een amulet.
Vooral mensen die een risicovol beroep uitoefenen, zoals taxichauffeurs en soldaten, hechten vaak grote waarde aan de kleine beeldjes. In de ogen van de boeddhisten worden de amuletten niet gekocht, maar gehuurd. Ze hoeven het geïnvesteerde bedrag echter niet terug te ontvangen. Hoewel ook niet-geestelijken de amuletten produceren, is de vervaardiging vooral in handen van oudere monniken.
Geestenhuisjes
In Bangkok staat een hotel waar een geestenhuisje in de tuin elke dag enorme opstoppingen veroorzaakt door de vele mensen die er komen om te bidden en te offeren. Het huisje staat op een van de drukste kruispunten van de stad. Door de geesten gunstig te stemmen met geschenken hopen de stadsbewoners te voorkomen dat zij een kwade invloed uitoefenen op de voorbijgangers en verkeersongelukken veroorzaken.
Hoewel niet alle geestenhuisjes in Thailand zo populair zijn, maken ze voor de Thais een onuitwisbaar onderdeel uit van het dagelijks leven. Bijna elke Thai, of hij nu in een hutje woont of in een paleis, ruimt ergens een plekje in voor een kleurig geestenhuisje op een paal. Het huisje is bedoeld als vervangende woonruimte voor de geesten van het perceel die zich door de bouw van een huis of kantoor verjaagd zouden kunnen voelen.
Geluksstokjes
In de tempels hoor je het maar al te vaak: het gerammel van de gelukstokjes. Terwijl de Thais knielen voor een boeddhabeeld schudden ze een koker gevuld met houten stokjes die zijn voorzien van een nummer. De Thais geloven dat tijdens het bidden geluk en voorspoed in de stokjes stromen. Na het gebed pakken ze het stokje dat er na het schudden uitsteekt en zoeken het corresponderende nummer op een standaard vol bedrukte velletjes. In de briefjes wordt voorspeld wat de toekomst voor de lezer in petto heeft.
Offers
Bij de ingang van vrijwel elke tempel in Thailand zie je stokjes wierook, kaarsen en lotusbloemen, vaak ingebonden in een mooi, kleurig boeketje. Ze vormen een vast onderdeel van het offerritueel en worden tijdens het bidden voor een boeddhabeeld geplaatst. Drukke offerplaatsen zijn vaak gehuld in een dikke wolk van brandende wierook. Kaarsenstandaards zijn overstroomd met geel kaarsvet en mensen moeten soms moeite doen om nog een plaatsje te vinden. Het kaarslicht symboliseert de verlichting. Drie stokjes wierook staan voor Boeddha, de leer van Boeddha, dharma, en sangha, het monnikschap.
 |
|
| De
bevolking is devoot en bewijst eer aan boeddha bij de vele tempelhuisjes
die je overal ziet. (Foto: Paul Spierenburg) |
|
Aalmoes
Je ziet ze soms gewoon bij de supermarkt staan: kleine oranje emmertjes volgestopt met allerlei praktische artikelen zoals tandenpasta, zeep, theezakjes en medicijnen. Deze attributen worden door de Thais gekocht om ze te doneren aan boeddhistische monniken. De Thais geloven dat ze voor het verstrekken van voedsel en andere levensmiddelen aan monniken beloond worden, bijvoorbeeld doordat een wens vervuld wordt. Voor de monniken is het ophalen van voedsel een vast ritueel. Elke ochtend bij zonsopgang maken zij tijdens de pindapata een ronde door het dorp met hun aalmoesschalen. Alleen wanneer het voedsel op een respectvolle manier wordt aangeboden, wordt de gift door de monniken geaccepteerd.
